งานแกะเครื่องวัตถุถาวร

งานแกะประเภทนี้ เป็นงานที่ช่างแกะ ได้ใช้วัสดุที่มีเนื้อแน่นอยู่ตัว และแข็งแรงพอสมควร เช่น ไม้ งาช้าง หิน แกะทำเป็นรูปลักษณ์ ประกอบด้วยศิลปลักษณะที่เป็นขนบนิยมในงานศิลปกรรมแบบไทยประเพณี มีต่างๆ กันหลายรูปแบบ งานแกะวัตถุถาวรได้ทำขึ้นเป็น ๓ ลักษณะด้วยกัน คือ

1. ๑ . งานแกะสลักทำรูปลักษณะในพื้นราบ ได้แก่ การแกะตราประทับหนังสือราชการ พระราชลัญจกร แม่พิมพ์ สำหรับตีพิมพ์รักสมุก แม่พิมพ์สำหรับราดดีบุก เป็นต้น
2. ๒. งานแกะทำรูปลักษณ์กึ่งลอยตัว ได้แก่ การแกะกระจังปัก กระจังราย ฉลากงาประจำหอคัมภีร์ ใบประกับหน้า ผูกคัมภีร์ เป็นต้น
3. ๓. งานแกะทำรูปลักษณะลอยตัวขนาดเล็ก ได้แก่ พระพุทธรูป นางกวัก เป็นต้น

วัสดุสำหรับงานแกะเครื่องวัตถุถาวร

งานแกะวัตถุถาวร มีหลักการ และวิธีการแกะ แต่ละลักษณะเป็นขั้นตอนแต่ละตอนต่อไปนี้

วัสดุสำหรับงานแกะเครื่องวัตถุถาวร วัสดุที่จะได้ใช้สำหรับงานแกะประเภทนี้ ใช้กันมาแต่อดีต คือ

1. ไม้
2. งาช้าง
3. หิน ได้แก่ หินสบู่ หินอ่อน เป็นต้น

เครื่องมือและอุปกรณ์สำหรับงานประเภทนี้ มีดังนี้

1. มีดแกะ หน้าต่างๆ เช่น หน้าตัด หน้าเพล่ เป็นต้น
2. เหล็กแกะ หน้าต่างๆ เช่น หน้าตัด หน้าสามเหลี่ยม เป็นต้น
3. ลูกตุ้มเหล็ก สำหรับจับงานแกะ
4. สีรง
5. กระดาษเพลา หรือกระดาษลอกลาย

การปฏิบัติงานแกะ

การปฏิบัติงานแกะ จะกล่าวเฉพาะงานแกะ ทำเป็นรูปลักษณ์บนพื้นราบ ทั้งนี้เนื่องด้วยเป็นงานเฉพาะในหมู่ช่างแกะ มาแต่โบราณเป็นต้นว่า งานแกะดวงตรา งานแกะแม่พิมพ์หินสำหรับตีพิมพ์ด้วยรักสมุก ซึ่งดำเนินงานโดย หลักการ และวิธีการเป็นขั้นเป็นตอน ต่อไปนี้